22 Mayıs İkinci Ekümenik Konsil
İkinci Ekümenik Konsil, 381 yılında İstanbul’da toplanmıştır ve aynı zamanda Birinci İstanbul Konsili olarak da bilinir.
Yedi Ekümenik Konsil’in ikincisi olan bu mübarek toplantıda aşağıdaki konular ele alınmıştır:
- Aryusçuluk sapkınlığının birer uzantısı olan Makedonyanizm ve Apollinarianizm sapkınlıkları,
- İznik Akidesi’nin (İman İkrarı) genişletilmesi ve özellikle Mukaddes Ruh hakkındaki öğretiyi geliştirme,
- Birinci İznik Konsili’nin VI. Kanonu’nda yapılan bazı düzenlemeler.
Mukaddes Ruh hakkındaki öğreti bağlamında, Konsil şu imanı açıkça ikrar etmiştir: “Mukaddes Ruh da Allah’tır; tıpkı Peder ve Oğul’un Allah olması gibi. O, Peder’den çıkar ve Peder ile Oğul’la birlikte tapılınır ve birlikte yüceltilir.” Bu konsilden sonra, Aryusçuluk büyük ölçüde etkisini yitirmiş, yalnızca imparatorluğun uzak köşelerinde az sayıda takipçisi kalmıştır.
Bu Konsil’in en tartışmalı yönü III. Kanon olmuştur. Bu kanon, İstanbul’a hiyerarşik onur bakımından ikinci sırayı vermiştir. İstanbul’a “Yeni Roma” unvanı da burada verilmiştir. Roma ve İskenderiye bu karardan hoşnut kalmamış; İstanbul’un kilise içi dengelerde siyasi bir üstünlük kazanmasından çekinmişlerdir. Nitekim Roma bu kanonu tamamen görmezden geldi ve ancak Büyük Ayrılık’tan (1054) sonra, 1215 yılında, bazı siyasî sebeplerle İstanbul’a onurda ikinci sırayı “vermiş” gibi yaptı. İskenderiye, geleneksel olarak patriklik makamları arasında ikinci sıradayken ve Doğu’daki makamlar arasında birinci onur sırasına sahipken, bu kanonla birlikte genel sıralamada üçüncü, Doğu’da ise ikinci sıraya gerilemiştir.
İskenderiye ile İstanbul arasında bu mesele ciddi bir çekişmeye yol açmıştır. Her iki tarafın da siyasi hamlelerde bulunduğu bu dönemde, İstanbul tahtında iki pederin görevden alınmasına kadar varan gelişmeler yaşanmıştır. Bu gerilimler, Üçüncü Ekümenik Konsil’e giden yolu da şekillendirmiştir.
İkinci Ekümenik Konsil’e katılan Mübarek Babalar, her yıl 22 Mayıs’ta ve ayrıca Pentikost’tan sonraki 9. Pazar günü (İlk Altı Konsilin Babaları’nın anıldığı Pazar) anılmaktadır.
